Công Nghệ Drone Và Ai Trong Khảo Sát Nhà Máy Điện Mặt Trời
1. Thiết bị bay không người lái (Drone) kết hợp camera ảnh nhiệt
Tại Việt Nam, drone gắn camera thường được gọi là flycam, giúp đội ngũ kỹ thuật tiết kiệm thời gian, công sức và chi phí trong quá trình kiểm tra thi công, lắp đặt nhà máy. Một drone cơ bản chỉ phục vụ chụp ảnh bay thường có giá dao động từ 10 đến 50 triệu đồng.
Trong lĩnh vực khảo sát nhà máy điện mặt trời, combo drone – camera – cảm biến nhiệt chuyên dụng được đánh giá là mang lại hiệu quả cao và khả năng phát hiện lỗi chính xác. Các lỗi phổ biến mà drone tích hợp camera ảnh nhiệt có thể phát hiện bao gồm:
- Tấm pin hấp thụ nhiệt kém do bụi bẩn che phủ
- Hiện tượng quá nhiệt của module làm suy giảm hiệu suất nhà máy
- Lỗi phát sinh tại string và tủ combiner box
Hiện nay, một trong những combo tiên tiến nhưng có chi phí cao là dòng UAV Matrice Series M200, tích hợp cảm biến ảnh nhiệt DJI Zenmuse XT2 và camera RGB DJI Zenmuse X5S. Giá trị của tổ hợp này dao động khoảng 850 – 950 triệu đồng.
2. Ứng dụng Drone trong kiểm tra bảo hành
Đối với công tác kiểm tra bảo hành, khi chủ đầu tư yêu cầu rà soát chi tiết từng tấm pin trong nhà máy, việc khảo sát bằng drone cho phép hoàn thành trong thời gian rất ngắn so với phương pháp thủ công.
Nếu kiểm tra thủ công có thể mất vài tuần, thì khảo sát bằng drone thường chỉ cần 1–2 ngày. Sau khi thu thập đầy đủ dữ liệu và hình ảnh bằng thiết bị bay, chuyên gia kỹ thuật sẽ tiến hành phân tích và lập báo cáo chi tiết, rõ ràng chỉ trong vài ngày. Quá trình xác định các module có vấn đề liên quan đến bảo hành trở nên nhanh hơn gấp hàng nghìn lần.
Dữ liệu thu thập từ camera ảnh nhiệt còn cho phép xác định chính xác vị trí lỗi tại các module trong nhà máy điện mặt trời. Thiết bị bay đáp ứng tiêu chuẩn IEC cho phép đo nhiệt độ bề mặt, chụp ảnh với độ phân giải lên đến 3 cm/pixel, giúp báo cáo thể hiện đầy đủ chi tiết kỹ thuật và đảm bảo điều kiện bảo hành công suất. Độ phân giải ảnh nhiệt càng cao thì độ chính xác trong phát hiện lỗi càng lớn.
3. Công nghệ Trí tuệ Nhân tạo (Artificial Intelligence – AI)
Trong những năm gần đây, Trí tuệ Nhân tạo (AI) đã được ứng dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực nhờ vai trò quan trọng của mình. Có thể hiểu một cách khái quát rằng AI là công nghệ cho phép hệ thống tự phân tích dữ liệu và đưa ra quyết định độc lập dựa trên các mục tiêu đã được thiết lập. AI sử dụng các công cụ như Machine Learning và tự động hóa hành vi thông minh để phân tích và ra quyết định với độ chính xác cao.
Trong ngành năng lượng tái tạo, đặc biệt là điện mặt trời, AI đã đóng góp rất lớn cho công tác vận hành và quản lý nhà máy. Nếu các phát hiện từ ảnh nhiệt của drone được xem là phần nổi của vấn đề, thì nguyên nhân gốc rễ sẽ được xác định thông qua công nghệ AI.
Bằng cách thu thập bản đồ khu vực nhà máy, xây dựng phần mềm tiếp nhận dữ liệu dòng điện từ hệ thống SCADA trong một hoặc nhiều tháng, kết hợp với ảnh nhiệt thu thập từ drone, AI sẽ tiến hành phân tích và tổng hợp dữ liệu, giúp xác định chính xác các lỗi và bất thường. Những bất thường này không chỉ xuất hiện tại module hay string, mà còn có thể nằm ở inverter, hệ thống cáp và các thiết bị điện khác. Trên cơ sở đó, các chuyên gia phân tích sẽ đưa ra giải pháp khắc phục hiệu quả cho nhà máy.
Hiện nay tại Việt Nam, Veneria Energy là đơn vị tiên phong và duy nhất phối hợp cùng Zeitview nhằm hỗ trợ phát hiện lỗi tại string, tủ combiner, tấm pin và hệ thống cáp, đồng thời đề xuất giải pháp khắc phục, giúp nâng cao hiệu suất vận hành nhà máy điện mặt trời.
